Sürdürülebilirlik artık şirketler için bir tercih ya da iletişim alanı değil; rekabet gücünü, risk yönetimini ve büyüme potansiyelini doğrudan etkileyen stratejik bir zorunluluk. Unilever, bu yaklaşımı uzun yıllardır iş modelinin merkezine yerleştiren küresel oyunculardan… Unilever Türkiye, Pakistan, Bangladeş ve Orta Doğu Ev Bakım Finans Lideri ve Unilever Türkiye & Orta Asya Finans Başkanı Nilüfer Derinalp ile, karbon azaltımından döngüsel ekonomiye, plastikten su yönetimine uzanan sürdürülebilirlik ajandasının Türkiye’de nasıl somut sonuçlara dönüştüğünü ve bu hedeflerin finansal performansla nasıl birlikte ele alındığını konuştuk.
Unilever, sürdürülebilirliği uzun süredir küresel stratejisinin merkezinde konumlandıran markalardan biri. Kurum içinde sürdürülebilirlik nasıl tanımlanıyor? Bu yaklaşımı karar alma süreçlerine, önceliklendirmelere ve günlük iş yapış biçimlerine nasıl yansıyor?
Unilever’de sürdürülebilirlik, işimizi nasıl yönettiğimizi ve kararlarımızı nasıl aldığımızı tanımlayan temel bir yaklaşım. Kısa vadeli veya proje bazlı çözümler olarak değil; tüm fonksiyonlarımıza yayılan, kalıcı ve bütüncül bir iş yapış şekli olarak ele alıyoruz. 2010 yılında hayata geçirdiğimiz Sürdürülebilir Yaşam Planı ile yapılanan bu yolculuk, zaman içinde tüm iş süreçlerimize ve değer zincirimize entegre ettiğimiz bütünsel bir modele dönüştü. Bugün geldiğimiz noktada iklim, doğa, plastik ve yaşam koşulları olmak üzere başlıca 4 ana etki alanına odaklanan sürdürülebilirlik hedeflerimiz, karar alma süreçlerinden tedarik zincirimize, Ar-Ge’den pazarlamaya kadar tüm faaliyetlerimizde belirleyici bir rol oynuyor.
Türkiye özelinde baktığımızda; döngüsel ekonomi, karbon ayak izi, su kullanımı ve sosyal etki başlıklarında hayata geçirdiğiniz projeler öne çıkıyor. Bu projelerin ve somut çıktılarını sizden dinleyebilir miyiz?
Unilever Türkiye olarak yürüttüğümüz sürdürülebilirlik uygulamaları, özellikle karbon azaltımı, döngüsel ekonomi, su yönetimi ve tarımsal projelerle güçlü bir karşılık buluyor. 2025 sonu itibarıyla 2015’e göre operasyonlarımızdan kaynaklı sera gazı emisyonlarını yüzde 85 azalttık. Lojistikte elektrikli tırlarımızla yılda yüzlerce ton karbon salımı önleniyor.
Döngüsel ekonomi tarafında 2019’dan bu yana saf plastik kullanımımızı azaltmak için çalışıyoruz. Tüketim sonrası dönüştürülmüş plastik (PCR), bugün ürünlerimizin ambalajlarında yüzde 25’ten yüzde 100’e kadar değişen aralıklarda kullanılıyor. Son 4 yıldır Türkiye’de genişletilmiş üretici sorumluluğu (EPR) prensiplerine uygun bir gönüllü plastik toplama programı yürüttük. Plastik ambalaj atıkları, ÇEVKO Vakfı iş birliğinde, belediyelerin bilgisi ve onayı dahilinde, lisanslı şirketler tarafından mahallelerde, iş yerlerinde ve alışveriş noktalarında yer alan atık biriktirme noktalarından toplanıyor ve lisanslı geri dönüşüm tesislerine yönlendiriliyor. Son 4 yılda 60 bin tona yakın plastiğin geri dönüşüme kazandırılmasını sağladık. Tarım tarafında ise onarıcı tarım projelerimiz ve su koruma programlarımız sayesinde yeni nesil tarıma destekte bulunuyoruz. 2013 yılından beri fabrikalarımız, ofislerimiz, depolarımız ve Ar-Ge merkezlerimiz “çöp sahalarına sıfır katı atık” statüsünde çalışıyor.
Türk toplumunun sürdürülebilirlik konusundaki hassasiyeti son yıllarda hızla artıyor. Unilever olarak tüketicilerin bu alandaki farkındalık ve beklentilerini nasıl ölçümlüyorsunuz? Hayata geçirdiğiniz projelere tüketicilerden gelen geri dönüşler, stratejinizi nasıl şekillendiriyor?
Son yıllarda Türk tüketicisinin sürdürülebilirlik konusundaki duyarlılığı belirgin şekilde arttı. Ipsos’un 2025 tarihli araştırması, tüketicilerin neredeyse yarısının sürdürülebilir markalara daha fazla satın almaya istekli olduğunu; yine benzer bir oranının sürdürülebilirlikte adım atmayan markaları tercih etmediğini gösteriyor. Veriler, tüketicinin yalnızca çevresel etkiyi değil; toplumsal faydayı, etik üretimi ve şeffaf raporlamayı da önemsediğini gösteriyor. Bu nedenle plastik, su, onarıcı tarım ve döngüsellik gibi alanlarda yürütülen projelerimizin şekillenmesinde bu geri bildirimler belirleyici oluyor.
2026 yılı itibarıyla Unilever Türkiye’nin sürdürülebilirlik ajandasında hangi başlıklar öncelik kazanıyor?
Unilever Türkiye olarak 2026 yılında dört temel sürdürülebilirlik odak alanlarımızın tamamında ilerleme kaydetmeye devam edeceğiz. Bunlar arasında yakın vadede özellikle Türkiye’de plastik döngüselliğinin güçlendirilmesini önceliklendiriyoruz. Etkili bir “Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu” (EPR) sisteminin çevresel ve ekonomik kazanımlarının Türkiye’ye büyük katkısı olacağı inancıyla bu alandaki kapasite geliştirme ve savunu çalışmalarımızı sürdüreceğiz.
Bunun yanı sıra Unilever’in dünyada 100 noktada uyguladığı su koruma programlarından birini Konya havzasındaki Karaman Burunoba Köyü’nde hayata geçiriyoruz. 2025 yılında ağaçlandırma ve rüzgar perdesi çalışmalarımızı başlattık ve 2026 boyunca bu çalışmalarımız devam edecek.
2030’a kadar Türkiye operasyonları açısından hangi alanlarda “geri dönülemez eşikler” aşılmasını hedefliyorsunuz? Bu hedefleri iş sonuçlarıyla nasıl ilişkilendiriyorsunuz?
2030 sürdürülebilirlik yolculuğumuzda kritik bir eşik. Hem global hem Türkiye ölçeğinde değer zincirimiz boyunca emisyonlarımızın önemli ölçüde azaltılmasını hedefliyoruz. Ayrıca temel ürün tedariğimizin yüzde 95’ini sürdürülebilir kaynaklardan elde etmek ve plastik tarafında ürün portfolyomuzda döngüselliğin tamamen sağlanması önemli hedeflerimiz arasında. Tüm bu alanlarda kaydedilecek ilerlemenin yalnızca çevresel etkiyi azaltmakla kalmayacağına; daha dayanıklı tedarik zincirleri, enerji maliyetlerinde azalma, regülasyonlara uyum ve dolayısıyla tüketici nezdinde artan güven sayesinde iş sonuçlarına doğrudan olumlu yansıyacağına inanıyoruz.
2050 vizyonu yalnızca şirketler için değil, toplumlar için de uzun vadeli bir dönüşümü işaret ediyor. Unilever’in 2050 net sıfır ve sosyal etki hedeflerine bakıldığında, en kritik gördüğünüz stratejik kırılma noktaları neler?
Unilever olarak net sıfır emisyon hedefimizi Paris İklim Anlaşması’nın belirlediği 2050 hedefinden 11 yıl öncesine yani 2039 yılına odaklamış bulunuyoruz. Bu yolculukta üç temel kırılma noktası öne çıkıyor: İlki, tüm değer zincirimizi kapsayan enerji ve teknoloji dönüşümünün hızlanması. İkincisi, özellikle Türkiye gibi üretim merkezlerinde plastik döngüselliğini mümkün kılacak altyapının güçlenmesi. Üçüncüsü ise tüketici ve toplumla birlikte sürdürülebilir yaşam alışkanlıklarının yaygınlaşması. Bu üç alanın aynı anda ilerlemesi, bizi hem 2039’daki net sıfır hedefine hem de dünyanın 2050 vizyonuna taşıyacaktır.
