Esnaf Aşısını Oldu Peki Sorunlar çözüldü Mü?

2 yıldır hayatımızda olan pandemi dönemi, hayatın her kesimini oldukça zorlu şartlara sürüklerken süreçten en çok yara alanların başında da geleneksel esnaflar geliyor. Pandemi boyunca geleneksel esnafın nabzını tutan REM Esnaf Barometresi Raporu, Eylül 2021 dönemi sonuçlarına göre Eylül ayında aşı kartı uygulaması esnaf kesiminde olumlu sonuç verdi ve aşılanma oranı 5 puanlık artışla yüzde 65’e ulaştı. Her ne kadar aşılanma oranındaki artış sevindirici olsa da esnafın mevcut duruma olan güveni ve gelecek beklentilerine bakıldığında tablo pek iç açıcı gözükmüyor…

Aşı karşıtları yarıya indi

Raporda esnaf kesiminde aşılanma oranının anlamlı seviyede artarak yüzde 65’e ulaştığı görülüyor. Özellikle 35 yaş altı esnaftaki aşılanma oranının 18 puanlık artışla yüzde 60 seviyesine yükselmiş olmasının etkisi yadsınamaz bir boyutta.

Veriler aşı karşıtlığında da anlamlı seviyede gerileme yaşandığını gözler önüne seriyor. Önceki dönemde yüzde 20 olan aşı olmayacağını belirtenlerin oranı yüzde 9 seviyesine indi. Kimi toplumsal etkinliklerde gerçekleştirilen aşı kartı uygulamasının bu gelişmede etkili olduğunu söylemek mümkün.

Güven Endeksi düşüşte

Esnaf Barometresi Raporu’na göre Güven Endeksi, 11,4 puanla önceki döneme göre 5,6 puan, geçen yılın aynı dönemine göre ise 3,4 puan düşüş gösterdi. Bu durumda; iş yapma ve finansal durumu ortaya koyan Mali Durum alt endeksinin ve ülke ekonomisine güveni ifade eden Genel Ekonomi alt endeksinin dramatik olarak düşmesinin etkili olduğunu söylemek mümkün.

Geçtiğimiz dönemde kısıtlamaların kalkması ve havaların ısınmasıyla yılın en yüksek seviyesine çıkan Genel Güven endeksi; yaz mevsiminin sona ermesi ve ülke ekonomisindeki kötümser beklenti nedeniyle tekrar düşüş eğilimine girdi. Ülke ekonomisinin önümüzdeki dönemde gelişeceğini düşünenlerin oranı bu dönemde de anlamlı seviyede azalarak (-14,2) yüzde 15,6’ya geriledi.

Bahar havası bitiyor

Haziran döneminden itibaren kısıtlamaların tamamen açılması ve bahar havasına girilmesiyle moral bulan geleneksel kanal esnafı; soğuk havaların başlaması, okulların açılması ile bahar havasından çıkmış görünüyor. Geçen aya göre işlerinin arttığını belirtenlerin oranı neredeyse yarı yarıya düşerek yüzde 18,3’e geriledi. Önümüzdeki dönemde işlerim artacak diyenlerin oranı ise 15,5 puanlık düşüş ile yüzde 22,5’e indi.

Kışla birlikte salgın tedirginliği arttı

Ekonomi haricindeki genel durumu ifade eden Genel Yaşam Endeksi’nde yıl boyunca hakim olan düşük seviyedeki trend ise devam ediyor. Geleneksel kanal esnafının sadece yüzde 10’u, toplumsal konularda ülkenin içinde bulunduğu durumdan ve ülke yönetiminin bu konulardaki politikalarından memnun olduğunu ifade ediyor. Ayrıca kış aylarının gelmesiyle vakaların artması konusunda esnafın hâlâ tedirgin olduğu gözlemleniyor.

Halk Bakkal noktaları ikiye katlandı

İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin yakın zamanda hizmete soktuğu uygulama olan Halk Bakkal noktası olma, yani İstanbul Kart ile alışverişin geçerli olması uygulaması incelendiğinde; geçtiğimiz dönemde yüzde 5 olan Halk Bakkal nokta oranı bu dönemde iki katı bir artış yaşayarak yüzde 10 seviyesine yükseldi.  Satın alınan ürünler ise değişkenlik göstererek bu dönemde daha çok temel gıda ürünlerine kaydı.

“Bütçe okul harcamasına kaydı“

REM People’ın CEO’su Bülent Peker, Eylül ayı sonuçlarına ilişkin değerlendirmesinde “Okulların açılması, okul bölgesinde yer alan esnafın iş yapma durumuna katkı sağlasa da harcamaların kış mevsimi harcamalarına ve okul masraflarına kayması geleneksel kanal esnafının iş yapma seviyesini düşürdü. Endekslerde düşüş yaşansa da bu dönem esnafın aşılanma oranındaki artış dikkat çekiyor” diyor…