CEO ve CHRO’ların yetenek kazanımında ve işveren markası yaratmakta 7 rolü

ManpowerGroup’un yaptığı 2016 yılında yaptığı araştırmaya göre, Türkiye yetenek kıtlığında dünyada 5. sırada yer alıyor. Bunun makro nedenleri olmasının yanında, doğru yetenekle doğru şirketin, doğru platformda bir araya gelememesi de önemli bir neden.

Türkiye’nin yetenek kıtlığı sorununu çözmek amacıyla en iyi şirketlerle en iyi yetenekleri bir araya getiren kariyer platformu toptalent.co olarak, CEO’ların uzun yapılacaklar listesi içinde zaman zaman yer bulamayan ancak çok kritik olan bir konuyu bu ay gündeme alıyoruz: “En iyi yetenekleri çekmek ve şirkete kazandırmak”. CEO’lar ve CHRO’lar en iyi yetenekleri şirketlerine kazandırmak için neler yapabilirler?

CEO’ların işveren markasını sahiplenmesi ve bu alandaki uygulamaları İK, kurumsal iletişim ve pazarlama departmanları ile birlikte sürdürmesi çok kritik.

Çalışanlar arasında işveren marka stratejisinin kabul edilmesi için C-level katılım büyük önem taşıyor. C seviyesindekilerin bu konudaki liderliği kesinlikle daha hızlı bir ROI sağlıyor.

Tarih sayfalarının hızla döndüğü günlerdeyiz. Yeni dünya ve gelecek inovasyon ile hızla şekilleniyor. Tarihe şekil verme görevi, her zaman olduğu gibi insan zihninin kabiliyetleriyle gerçekleşiyor. Bu dönüşüm yetenekli bireyler ve şirketler aracılığıyla sağlanıyor. Yetenekli çalışanlar bir şirketi (ve dolayısıyla ülkeleri) öne çıkarmak için her zaman en değerli kaynaktı.

Bugünlerde bu kaynak her zamankinden daha değerli. Çünkü neredeyse tüm sektörlerde inovasyon olmadan atılacak bir adım dahi kalmadı. Böylesi rekabetçi bir ortamdan sıyrılmanın yolu inovasyondan geçiyor. İnovasyonun da asli unsuru yetenekli insan kaynağı.

Türkiye’de yetenekli çalışan konusu, demirbaşlar veya tesis yatırımları gibi somut olmadığından bu konu hak ettiğinden daha az yer buldu. Bunun yan etkilerini (karsızlık, verimsizlik gibi) şirketler hissetmekle birlikte, teşhisi koymak her zaman kolay olamıyor.

Yetenek aslında her ülke için kıt kaynak. Dünyanın neredeyse her ülkesinde yetenek oranı değişmez bir biçimde şekillenir:

Nüfusun yüzde1’i yapılan yatırımın kat ve kat üstünde dönüş sağlar. yüzde10’u yapılan yatırımdan daha fazla dönüş sağlar. Sonraki yüzde10 ise sadece yapılan yatırımın karşılığını verir. Geriye kalan yüzde80 bahsettiğimiz anlamda geri dönüş alamayacağımız bireylerden oluşur.

Hindistan’dan Google CEO’sunun çıkma nedeni, Hintlilerin çok zeki olması değil, büyük nüfusun yüzde1’inin büyük bir yetenek havuzu oluşturmasıdır.

Bugün Kanada‘nın yetenek çekme politikasını ülkenin lideri seviyesinde ele almasının asıl nedeni de budur. Zira bu oranlar Kanada için de geçerlidir. Bunu artırmanın yegane yolu yetenekleri ithal etmekten, onlara kendilerini en iyi hissedecekleri bu ortamı hazırlamaktan geçer.

Kanada Başkanı Justin Tredau’ya bir gazetecinin sorduğu soruyu ve Başkan’ın bu soruya verdiği cevabı hatırlayın:

Gazeteci: Aslında size kuantum bilgisayarlarının nasıl çalıştığını sormak isterdim… Kanada’nın tecritini ne zaman düşünürsünüz?

Kanada Başkanı: Normal bilgisayarlar 1 ve 0’lar ile çalışır, kuantum bilgisayarları ise… diye devam eder. Salonda alkışlar kopar…

Buraya kadar yapılan tespitlere katılıyor ve “Evet” diyorsanız, yeteneğin kıt kaynak olduğunu ve bu kıt kaynak için ekstra aksiyon almak konusunda ikna olduysanız, CEO ve CHRO’ların yetenek kazanımı için nasıl etkili olabileceğine ve bu konuda yapabileceklerinize göz atın:

1. CEO/CHRO as a spokesperson

CEO her şeyden önce şirketin yüzüdür. Bu yüz sadece şirketler ve yatırımcılar için değil, yetenekler için de kritiktir. Bugün dünyanın en büyük şirketlerinin CEO’ları yeteneklerin bir arada olduğu seminer, konferans ve toplantılara sürekli katılım gösteriyorlar.

Kanada Başkanı her fırsatta yetenekleri ülkesine davet ediyor. Hatırlayın, merhum Steve Jobs, Jeff Bezos, Mark Zuckerberg… Bu CEO’lar yeteneklere ilham vermek ve şirketlerine kazandırmak için her fırsatı değerlendiriyorlar.

Yeteneklere ilham vermek ve şirketinizin yeteneklere verdiği değeri anlatmak konusunda ne kadar aktifsiniz?

Dünyanın önde gelen şirketlerinde yetenek kazanımında liderler öne çıkıyor:

• Facebook – Mark Zuckerberg
• Amazon – Jeff Bezos
• Google – Sundar Pichai
• Starbucks – Howard Schultz

2. Storytelling

Hikayeler en etkili iletişim araçları olduklarından etkili CEO’lar bu hikayeleri yetenek kazanımı konusunda kullanmakta da oldukça ustalar. Akılda kalmak ve etkilemek için bir CEO’nun her zaman iyi bir hikayeye ihtiyacı var. Hikayelerin yetenekleri hareket ettirmekte eşsiz bir gücü var.

Bir CEO olarak sizin eşsiz ve çarpıcı hikayeniz nedir?

• Mark Zuckerberg Harvard‘ı bıraktı (Harvard’ı bitirmekten daha havalı değil mi?)
• Jack Ma onlarca işe kabul edilmedi
• Steve Jobs, Apple’dan atıldı…
• Peki ya sizin hikayeniz?

3. Bir işe alımcı olarak CEO/CHRO

CEO’lar sıklıkla demeç vermek, görüşlerini şirket adına paylaşmak durumundalar. Bu demeçler arasında yeteneklere şirket olarak neler sunduğunuzu, yeteneklerin neden ekibinize katılması gerektiğini, nasıl yetenekler aradığınıza değiniyor musunuz?

Mark Zuckerberg, Richard Branson, Elon Musk gibi isimler CEO’ların aslında en kritik işe alımcı olduğunu düşünüyor.

Bu nedenle periyodik olarak gerek üniversitelerde ziyaretler yapıp, gerekse şirket içinde buluşmalar düzenleyip ilham verici konuşmalar yapıyorlar, işe alım konusunda röportajlar veriyorlar.

İşe alımla ilgili olarak yeteneklere siz neler söylüyorsunuz?

4. Vizyon konusunda ilham vermek

Dünyanın önde gelen şirketleri gelecek ve geleceğin teknolojilerine yatırım yapıyor, konuşuyor ve geliştiriyor. CEO’nun bir görevi de şirketi ve çalışanlarını geleceğe hazırlamak ve ilham vermektir. Zira doğru ve ilham veren bir vizyonu inşa etmek, yetenekleri çekmek için bir şirketin sahip olabileceği en seksi unsur.

Çünkü yetenekler de her zaman kazanan tarafta olmak isterler. Nereye gittiğinizi bilmiyorsanız peşinizden kimse gelmez. Yetenekler asla gelmez.

5. Çalışanlarla düzenli bir araya gelmek ve sorularını yanıtlamak

Yetenekleri motive etmek, takım yaratmak için çalışanlarla bir araya gelmek çok değerli:

Cuma günleri, Facebook CEO’su Mark Zuckerberg çalışanlarla bir araya gelerek soru-cevap oturumları yapıyor. Burada çalışanlar, zor sorularını dahi açıkça sorabiliyor; ve Zuckerberg bu oturumlarda hiçbir soruyu yanıtsız bırakmıyor.

6. CEO pozu

Rusya Devlet Başkanı Putin, kaplanlarla dolu ormanda zoologlarla araştırmaya çıkıyor, F1 pilotu olarak yarışa katılıyor, buz hokeyi oynuyor.

Putin bunları yapıyor çünkü bu “Güçlü Rusya ve Güçlü Lider” mesajını her şeyden daha güçlü veriyor. Bir görsel onlarca kelimeden güçlü olabilir.

Virgin CEO’su Richard Branson’ın fotoğraftaki pozuna bu kez biraz daha dikkatli bakın.

Branson, mesaide uyuyan bir çalışanıyla bu pozu çekerek paylaştı (bu poz dünyayı dolaştı…) ve potansiyel yeteneklere aslında şunu dedi: “Burası Virgin Air, biz bu şirkette yoğun çalışırız ancak her zaman insan olduğumuzu biliriz, hataları affedebiliriz, hatta eğlenceli bir şirketiz…”

CEO olarak yetenekleri çekecek, onlara mesaj verecek bir pozunuz var mı?

7. Chief employer branding officer’lar çok yakında

Bir işi yönetmekle ilgili çok temel bir kural vardır, bilirsiniz: Eğer işin başında birisi yoksa o iş asla yapılmaz. İşveren Markası Danışmanı Evrim Kuran “Çok yakında şirketlerde “Chief Employer Brand Officer’ları göreceğiz.” diyor.

CEO’lar, CEBO’lara organizasyon şemalarında yer açıp onları ekiplerine dahil edene kadar, yetenek kazanımında en önemli görevler CEO ve CHRO’lara düşüyor. Bu görevler ve dönüşüm için hazır mısınız?