Yapay zekada ileri adım için “istikrar” şart!
KPMG’nin perakende sektöründe yapay zekanın yarattığı fırsatları ve dönüşüm stratejilerini gözler önüne seren yeni araştırmasına göre katılımcıların yüzde 56’sı 3 yıldan uzun bir süredir yapay zeka teknolojisini kullanıyor. Bununla birlikte yüzde 75’i önemli yatırımlar yapmadan önce yapay zeka alanının istikrara kavuşmasını beklemeyi tercih ediyor.
Yapay zeka, perakende sektörünü dönüştürmekle kalmıyor, aynı zamanda devrim niteliğinde fırsatlar sunarken perakendecileri işlerinin tüm yönlerini yeniden şekillendirmeye zorluyor. KPMG de hazırladığı “Akılı Perakende: Yapay Zeka ile Değer Yaratan Dönüşüm için Yol Haritası” başlıklı yeni raporuyla perakende sektörünün dijital geleceğine ışık tutuyor. Raporda, yapay zekanın yalnızca operasyonel süreçleri dönüştürmekle kalmayıp müşteri beklentilerini, işletme modellerini ve teknolojik altyapıları yeniden tanımladığı vurgulanıyor. Önde gelen perakendecilerle yapılan görüşmelere, sektörel analizlere ve küresel çapta toplanan verilere dayanan rapor, perakendecilerin yapay zeka uygulamalarını nasıl daha stratejik ve entegre biçimde ölçeklendirebileceğini ele alıyor.
Raporda yer alan verilere göre araştırmaya katılanların yüzde 56’sı 3 yıldan uzun bir süredir yapay zeka teknolojisini kullanıyor. Hatta perakendecilerin yüzde 47’si yapay zekanın işlerinin merkezine yerleştiğini belirtiyor. Perakendecilerin yüzde 82’si, yapay zekayı kullanan perakendecilerin, bu teknolojiyi kullanmayanlara göre rekabet avantajı elde edeceğine inanıyor. Yüzde 47’si ise yapay zekanın yeni ürün ve hizmet geliştirmelere yol açtığını belirtiyor.
Hissedarlardan baskı var
Bununla birlikte perakendecilerin yüzde 62’si, yapay zeka yatırımlarından geri dönüş (ROI) sağlamak için hissedarlarından büyük bir baskı gördüklerini söylerken yüzde 71’i önümüzdeki yıl yapay zeka yatırımlarından yüzde 10’un üzerinde bir geri dönüş bekliyor. Rapor, sektörde yapay zeka bütçeleri ile ilgili planlara ışık tutuyor. Buna göre perakendecilerin yüzde 67’si, küresel bütçelerinden yapay zekaya ayrılan payı artırmayı planlıyor. Üçte biri ise yapay zeka harcamalarının yüzde 20’den fazla artacağını belirtiyor. Rapora göre yapay zekaya yatırım yapan perakendecilerin hedefleri de net. Perakendecilerin yüzde 70’i yapay zeka sayesinde gelirlerini, yüzde 58’i ise verimliliklerini artırmayı hedefliyor.
“Perakendecilerin yapay zeka alanında net bir stratejik yol haritasına ihtiyacı var”
Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan KPMG Türkiye İnovasyon ve Teknoloji Danışmanlığı Lideri Gökhan Mataracı, “Perakendecilerin hayatta kalmak için sadece daha akıllı araçlara değil, köklü bir şekilde daha akıllı ve değişme uyum sağlayabilen bir yaklaşıma da ihtiyaçları var. Önümüzdeki beş yıl içinde yapay zeka, çevrim içi ve çevrim dışı deneyimler arasındaki sınırı ortadan kaldırarak perakendeyi tamamen zeki bir ekosisteme dönüştürecek. Ancak burada önemli bir nokta var. Kimse bu hedefe otomatik bir şekilde ulaşmayacak. Bu geleceği gerçeğe dönüştürmek için perakendecilerin yapay zeka alanında net bir stratejik yol haritasına, modern sistemlere ve bu alanda uzman danışmanlara ihtiyaçları var. Kapsamlı araştırmalar ve önde gelen perakendecilerle yapılan röportajlarla oluşturulan bu raporumuzla perakende sektöründe faaliyet gösteren işletmelere bu dönüşümü nasıl yönetecekleri konusunda bir rehber de sunuyoruz” dedi.
Yapay zeka dönüşümünün önündeki bariyerler
Raporda yapay zeka dönüşümünün, sunduğu fırsatlara rağmen bazı bariyerlerle karşılaştığına da dikkat çekiliyor. Yapay zeka gelişiminin hızlı temposu, perakendeciler arasında belirsizlik yaratıyor. Araştırmaya katılanların yüzde 75’i önemli yatırımlar yapmadan önce yapay zeka alanının istikrara kavuşmasını beklemeyi tercih ediyor. Ayrıca, yüzde 60’ı yapay zeka ile ilgili bilgi yığını ve abartılardan bunalmış hissediyor. Yüzde 56’sı ise yapay zekâ teknoloji sağlayıcılarının işleri üzerindeki kontrol düzeyinden endişe duyuyor.
Yapay zeka büyüyen bir öncelik olsa da organizasyonun yapay zekaya olan yaklaşımını net bir şekilde ortaya koyan bir stratejik vizyon çok önemli. Buna karşın katılımcıların sadece yüzde 24’ü, yapay zekayı organizasyonel dönüşümün merkezi bir gücü olarak gören net ve iddialı bir vizyona sahip. Eski işletme modelleri de yapay zekanın ölçeklenmesini engelleyen önemli bir engel teşkil ediyor.
Birçok perakendeci hala eski yapılarla çalışıyor. Katılımcıların yüzde 46’sı tamamen fonksiyonel, yüzde 36’sı ise fonksiyonel ve çevik yaklaşımları birleştiriyor. Bu karmaşık modeller, organizasyonların yapay zeka hedeflerini stratejik hedeflerle uyumlu hale getirmelerini zorlaştırıyor. Veri yönetimi de perakendede yapay zekânın ölçeklenmesi için hala kritik bir engel teşkil ediyor. Perakendecilerin yüzde 74’ü, veriyi ana zorlukları olarak tanımlarken sadece yüzde 28’i sistem düzeyinde veri entegrasyonuna ulaşabilmiş durumda.
Raporun tamamına buradan ulaşabilirsiniz.
