Kuşaklara Göre Annelerin Tercihleri

Türk halkının kodlarında kutsal bir yeri olan annelerin tüketim alışkanlıklarının en çok merak edildiği dönemdeyiz. Zira Anneler Günü kapıda… Ancak çok geniş bir yaş aralığı, dolayısıyla birçok kuşağı kapsayan büyük bir kitleden bahsediyoruz. Hal böyle olunca anneleri tek bir prototip üzerinden anlamak pek da mümkün değil. Tam da bu nedenle Marketing Türkiye adına Areda Piar’ın gerçekleştirdiği araştırma annelerin tüketim alışkanlıklarını ve hayata bakışını kuşak farkı üzerinden ele alıyor… Sonuçlar hayli şaşırtıcı….

Z’ler annelerine benziyor

Kadınların çoğunun anne olunca en çok hayata bakışında, gelecekten beklentilerinde ve ruh hallerinde pozitif değişim yaşanıyor.

En negatif değişim ise iş hayatıyla ilgili noktalarda gün yüzüne çıkıyor. Stabilitenin en çok korunabildiği başlık ise “eş/partnerle olan ilişki” oluyor.

Araştırmaya göre kadınlar ağırlıklı olarak “kendi annelik tarzlarını” oluşturmayı tercih ediyor. Annelerine benzeyen ve benzeyemeyen yanlarıyla bir sentez oluşturmuş durumdalar… Ancak annelik konusunda en az tecrübeye sahip olan Z kuşağı diğer kuşaklardan daha çok kendi annelerine benzediğini düşünüyor.

X ve Y kuşağı fikir ayrılığı yaşıyor

Çocuk yetiştirilirken bakım ve sorumlulukların kimler arasında paylaşıldığı mercek altına alındığında sürpriz olmayan bir biçimde karşımıza anne ve baba (yüzde 45) çıkıyor. Sorumluluğu babayla paylaştığını söyleyen Z kuşağı annelerin oranı oldukça yüksekken (yüzde 59,1), X kuşağı anneler (yüzde 41) bu sorumluluğu tek başına göğüslüyor.

Diğer aile üyelerinin (yüzde 17) ya da bakıcıların (yüzde 1,6) bu sorumluluğu paylaşması pek yaygın olmayan bir durum.

Genel olarak annelerin çocuklarının başarısını önemsediği ilk 3 alan ise akademik başarı (yüzde 54), spor (yüzde 44) ve yabancı dil başarısı (yüzde 38) olarak kayıtlara geçiyor.

Türkiye’de anne olmak en çok X’lere zor

Türkiye’de anne olmanın zorluk derecesi sorulduğunda ise annelerin yüzde 54,8’i “zor” diyor. Bununla beraber yüzde 37,1’lik bir kararsız kesim olduğu dikkat çekiyor. Türkiye’de anne olmanın kolay olduğunu ifade edenlerin oranı ise yüzde 8,1’de kalıyor. Verilere X kuşağının Türkiye’de anne olmanın zor olduğuna dair görüşlerinin daha kuvvetli olduğu yansıyor.

Verilen yanıtlara göre zorlukların başında genel konjonktüre de paralel olarak ekonomi (yüzde 36,8) ve sonrasında iş hayatı (yüzde 29,8) geliyor. Eğitimin yetersizliği (yüzde 28,8) ve gelecek kaygısı da (yüzde 20,9) anneliği zorlaştıran başlıca unsurlar arasında yer alıyor.

Anneler Netflix’ten yana

Annelerin yüzde 34,6’sı müzik, film ve video içerikleri için abonelik aldığını açıklıyor. Oranın düşük olmasında çocuk bakımı ve mevcut sorumluluklardan zaman bulamamanın da etkisi olabilir…

En çok abonelik satın alınan platformlar arasında öne çıkanlar ise şöyle sıralanıyor; Netflix (yüzde 44,9), YouTube Premium (yüzde 30,6), Disney + (yüzde 30,1), Spotify (yüzde 29,6), BluTV (yüzde 26,8) ve Amazon Prime (yüzde 20,4).

Annelerin TV ile arası orta karar

Düzenli olarak televizyon izlediğini belirten annelerin (yüzde 65,4) ilk tercihi diziler (yüzde 68,8) oluyor. Ardından ana haber (yüzde 56,6), belgesel programları (yüzde 38,2), yerli/ yabancı filmler (yüzde 36,3) ve yarışma programları (yüzde 31,8) geliyor.

Anneler aldıkları üründen emin!

Online alışveriş yapan annelerin oranı yüzde 73,8 olarak kaydediliyor. Yüzde 53,4’ü online pazaryerleri ve alışveriş platformlarını tercih ederken, yüzde 32,9’u markaların kendi uygulamaları ve web sitelerini, yüzde 13’ü ise sosyal medya butiklerini tercih ediyor. Genellikle kendinden emin bir tavrı olan annelerin bu tavrı alışveriş alışkanlıklarına da yansıyor. Zira yüzde 57,2’lik bir kitle genellikle ürün iadesi veya değişimi yapmadığını söylüyor. Yüzde 34,2’lik bir kitle ortalama olarak yaptığı her 10 alışverişinden sadece 1’ini değiştirdiğini belirtirken yüzde 7,2’lik bir kesim iade ve değişimlerinin her 10 alışverişten 2-3’üne tekabül ettiğini dile getiriyor.

Ürün araştırması sosyal medyada yapılıyor

Annelerin büyük çoğunluğu sosyal medya kullanıyor (yüzde 77,6). Instagram yüzde 91,4 gibi yüksek bir oranla en çok kullanılan platform olurken onu, yüzde 86 ile Facebook, yüzde 84,2 ile WhatsApp takip ediyor. İlk 3’e Meta uygulamalarının yerleşmesi dikkat çekiyor…

En az kullanılan sosyal medya uygulamaları ise Twitch (yüzde 0,8), LinkedIn (yüzde 5,7) ve TikTok (yüzde 19,8) olarak kayıtlara geçiyor. Kendisi, ailesi, evi veya yakınları için bir ürün satın alacağı zaman ön araştırma yapan annelerin (yüzde 84,3) de yolu ilk olarak sosyal medyaya (yüzde 43,5) düşüyor.

Ön araştırma için kullanılan kanallar arasında alışveriş platformları (yüzde 24,1), web siteleri (yüzde 18,7) ve televizyonlar (yüzde 9,4) da yer alıyor.

Kimi hijyen raflarına kimi gıda raflarına koşuyor

Anne olduktan sonra alışverişin arttığı ilk 3 kategori: ev temizliği & hijyen (yüzde 81,6), gıda (yüzde 80,7), kitap & kırtasiye (yüzde 52,5) olarak sıralanıyor. Y (yüzde 86,7) ve Z kuşağı (yüzde 90,4) daha çok hijyen, X kuşağı (yüzde 72,7) ise gıda alışverişi yapıyor. Annelerin çocuk sahibi olduktan sonra daha az para harcadığını belirttiği kategoriler ise mücevher (yüzde 2,6), kozmetik (yüzde 9,5) ve beyaz eşya (yüzde 9,6) olarak kayıtlara geçiyor. Alışveriş oranının aynı kalmasıyla öne çıkan ürün grubu ise küçük ev aletleri (yüzde 39,8) oluyor.

Araştırmanın Metodolojisi:

Areda Piar tarafından Marketing Türkiye için gerçekleştirilen “Kuşaklara Göre Annelerin Tercihleri” 12 – 14 Nisan 2023 tarihleri arasında online CAWI yöntemiyle “Areda Survey’in Profil Bazlı Dijital Paneli”nde gerçekleştirildi. Araştırmaya 1100 kişi katıldı.