İkinci El Ekonomisinden 12,8 Milyon Tonluk Karbon Tasarrufu

İkinci el alışveriş artık döngüsel ekonominin önemli aktörlerinden biri. sahibinden.com’un İsveç Çevre Araştırmaları Enstitüsü (IVL) iş birliğiyle hazırladığı “İkinci Elin Sürdürülebilirliğe Katkısı” raporuna göre, platform üzerinden 2025 yılında gerçekleşen ikinci el alışverişler yaklaşık 12,8 milyon ton CO₂ eş değeri emisyon tasarrufu sağladı. Bir önceki yıl kaydedilen 11,6 milyon tonluk seviyenin üzerine çıkan bu rakam, araştırmanın altı yıllık tarihindeki en yüksek değer oldu.

Sahibinden.com, ikinci el ekonomisinin çevresel etkisini ortaya koyan “İkinci Elin Sürdürülebilirliğe Katkısı” raporunun altıncısını “Davranıştan Dönüşüme” temasıyla yayımladı. İsveç Çevre Araştırmaları Enstitüsü’nün (IVL) bilimsel metodolojisi ve veri tabanları kullanılarak 24 ana kategori ve 209 alt kategoride gerçekleştirilen analiz, ikinci el ürünlerin yeniden kullanıma kazandırılmasının karbon emisyonlarından hammadde tüketimine kadar yarattığı etkiyi ortaya koyuyor.

Altı yılın en yüksek seviyesine ulaştı

Rapora göre, sahibinden.com üzerinden 2025 yılında el değiştiren ikinci el ürünler sayesinde yaklaşık 12,8 milyon ton CO₂ eş değeri emisyonun önüne geçildi. 2024 yılında 11,6 milyon ton olarak hesaplanan tasarruf böylece yaklaşık yüzde 10 artarken, 2025 verisi raporun yayımlandığı altı yılın en yüksek seviyesine işaret etti.

Ortaya çıkan çevresel etkinin ölçeği ise dikkat çekici karşılaştırmalarla ortaya konuyor. 12,8 milyon tonluk emisyon tasarrufu, bir hibrit aracın dünya çevresinde yaklaşık 3,3 milyon tur atması ya da 75 milyon dizüstü bilgisayarın üretimi sırasında ortaya çıkacak karbon yüküne eş değer.

Milyarlarca şişe ve içecek kutusuna eş değer hammadde korundu

İkinci el ekonomisinin etkisi yalnızca karbon emisyonlarıyla sınırlı değil. Rapora göre 2025 yılında ürünlerin yeniden kullanıma girmesiyle yaklaşık 207 bin ton plastik, 739 bin ton çelik ve 138 bin ton alüminyumun kullanımının önüne geçildi.

Bu miktarlar; plastikte yaklaşık 8,8 milyar plastik şişeye, çelikte 750 bin otomobile, alüminyumda ise 14,6 milyar içecek kutusuna karşılık geliyor.

2030 hedefi: Karbon emisyonunu yüzde 20 azaltmak

GRI standartlarına uygun üçüncü Sürdürülebilirlik Raporu’nu da yakın zamanda yayımlayan sahibinden.com, 2030 yılına kadar toplam karbon emisyonunu yüzde 20 azaltmayı hedefliyor. Şirket, 2024 yılında imzaladığı Birleşmiş Milletler Küresel İlkeler Sözleşmesi kapsamında karbon ayak izinden döngüsel ekonomiye uzanan çevresel performansını yıllık olarak kamuoyuyla paylaşıyor.

Raporda kullanılan “İkinci El Etkisi” metodolojisi ise yeni bir ürünün üretimi sırasında ortaya çıkacak emisyonların, aynı ihtiyacın ikinci el bir ürünle karşılanması sayesinde “kaçınılan emisyon” olarak hesaplanmasına dayanıyor. Hesaplamaya üretimin önlenmesinin yanı sıra ürün taşımacılığı ve atık yönetimi süreçlerinden kaynaklanan iklim etkileri de dahil ediliyor.

“Bireysel tercihler toplumsal ölçekte dönüşüm yaratıyor”

Raporun sonuçlarını değerlendiren sahibinden.com CEO’su Burak Ertaş, 12,8 milyon tonluk tasarrufun ikinci el ekonomisinin ulaştığı çevresel etkiyi ortaya koyduğunu belirterek, platform üzerinden gerçekleşen işlemlerin ürünlerin kullanım ömrünü uzatırken doğal kaynakların korunmasına da katkı sağladığını ifade etti.

Ertaş, kullanıcı tercihlerinin yarattığı etkinin ikinci el ekonomisinin sürdürülebilir gelecekteki rolünü güçlendirdiğine dikkat çekerek, bireysel tercihlerle başlayan değişimin toplumsal ölçekte anlamlı bir dönüşüm yaratabildiğini vurguladı.

sahibinden.com İnsan ve Sürdürülebilirlik Genel Müdür Yardımcısı Güntulu Peker ise ikinci el alışverişin çevresel etkisinin yanı sıra toplumsal karşılığının da güçlendiğine işaret etti. Peker; kaynakların daha verimli kullanılması, ürünlerin yeniden ekonomiye kazandırılması ve bilinçli tüketim alışkanlıklarının yaygınlaşmasının sürdürülebilir yaşam kültürünün önemli parçaları arasında yer aldığını belirtti.