Gökyüzüne uzanan bir parmak: “Görünmez çocuklar” Banksy ile “görünür” oldu!
Anonim sokak sanatçısı Banksy, Londra’da iki farklı noktada ortaya çıkan yeni duvar resmiyle kentsel eşitsizlik ve evsizlik tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı. Şablon tekniğiyle yapılan ve iki çocuğun gökyüzüne baktığı sahneyi betimleyen çalışma, Batı Londra’daki Bayswater semtinde ve şehir merkezinde yer alan Centre Point binası yakınlarında görüldü.
Bayswater’daki mural, Queen’s Mews’te bir garaj duvarı üzerine uygulanırken; Banksy, bu çalışmayı Instagram hesabından paylaşarak eserin kendisine ait olduğunu doğruladı. Centre Point çevresinde ortaya çıkan aynı görsel ise sanatçı tarafından henüz resmen sahiplenilmedi. Ancak BBC’nin aktardığına göre, söz konusu çalışmanın da Banksy imzası taşıdığı düşünülüyor.
Kalın kışlık montlar, bere ve yağmur çizmeleri içindeki iki çocuk, sırtüstü uzanmış halde gökyüzüne bakıyor. Çocuklardan biri parmağıyla yukarıyı işaret ederken diğeri sessizce uzanıyor. Banksy’nin paylaştığı görüntülerde, Bayswater’daki çalışmanın çevresinde çöplerin bulunması, eserin mekânsal bağlamını daha da sertleştiriyor.
Centre Point ve “görünmez” çocuklar
Sanatçı Daniel Lloyd Morgan’a göre, Centre Point çevresinde beliren muralin konumu tesadüf değil. Morgan, BBC’ye yaptığı açıklamada, çalışmanın özellikle çocukların evsizliğine işaret ettiğini söylüyor. 1960’larda ofis bloğu olarak inşa edilen Centre Point, yıllarca boş kalmış; 1970’lerde Londra’daki konut hakkı protestolarının simgelerinden biri hâline gelmişti. Bugünse bina, yüksek gelir grubuna hitap eden lüks konutlara ev sahipliği yapıyor.
Morgan, yılbaşı döneminde şehirde derinleşen eşitsizliklere dikkat çekerken, insanların eserin önünden duraksamadan geçmesini de anlamlı buluyor. Ona göre bu kayıtsızlık, kentte evsiz çocukların çoğu zaman “görünmez” kalmasıyla birebir örtüşüyor.
Banksy’nin işlerini yakından takip eden Jason Tomkins de benzer bir okuma yapıyor. Tomkins’e göre mural, açık biçimde evsizlik sorununa gönderme yapıyor. Üstelik resimdeki çocuk figürlerinden birinin, Banksy’nin 2018’de Galler’in Port Talbot kentinde ortaya çıkan ve bir çocuğun kar tanelerini yakalamaya çalıştığı çalışmadaki figürle aynı olması ihtimali dikkat çekici. Tomkins, Banksy’nin figür tekrarından özellikle kaçınan bir sanatçı olduğunu hatırlatıyor.
Banksy uzmanı Jasper Tordoff ise çalışmanın görsel dilinin sanatçının önceki işleriyle güçlü bir bağ kurduğunu vurguluyor. Uzatılmış kol hareketi, Banksy’nin en bilinen eserlerinden Girl with a Balloon ile doğrudan bir görsel akrabalık taşıyor. Tordoff’a göre, çalışmanın Noel döneminde ortaya çıkması da rastlantı değil; gökyüzüne yönelen işaret, yıldız imgesi üzerinden dinsel ve kültürel çağrışımları beraberinde getiriyor.
Banksy, son aylarda Londra’da art arda yeni işlerle gündeme gelmişti. Eylül ayında Royal Courts of Justice binasında ortaya çıkan ve kısa sürede üzeri kapatılan mural, protestolar ve ifade özgürlüğü tartışmalarıyla ilişkilendirilmişti. Yaz aylarında ise kentin farklı noktalarında beliren hayvan figürlerinden oluşan daha oyunbaz bir seriyle dikkat çekmişti.
