Ramazan’da pazarlamanın yeni kodları…
Ramazan, günlük yaşam ritmini ve tüketim alışkanlıklarını köklü biçimde dönüştüren bir dönem. Gündüz saatlerinde tempo yavaşlarken, iftar sonrasında sosyalleşme, şehir içi hareketlilik ve çevrim içi etkileşimler belirgin biçimde artıyor. Bu değişen ritmi doğru okumak ise markalar için Ramazan boyunca zamanlaması doğru, bağlama duyarlı ve doğru bir iletişim kurmanın anahtarı haline geliyor. Gelin, Yandex’in sunduğu içgörülerle Ramazan’da etkili iletişimin, mesajın içeriği kadar zamanlama ve bağlamla da nasıl şekillendiğini birlikte inceleyelim.
Ramazan harcamaları durdurmuyor, yön değiştiriyor
Türkiye’de Ramazan, yaygın kanının aksine bir durgunluk dönemi değil. Aksine tüketici harcamalarının ivme kazandığı, yılın en hareketli zaman dilimlerinden biri olarak öne çıkıyor. Marketing Türkiye’de geçtiğimiz hafta yayınlanan araştırma sonuçları da gösteriyor ki; tüketicilerin yaklaşık üçte ikisinin Ramazan ayında diğer aylara kıyasla daha fazla harcama yaptığını ortaya koyuyor. E-ticaret işlemlerinde yüzde 23, siparişlerin toplam değerinde ise yüzde 13’lük artış dikkat çekiyor.
Bu tablo, Ramazan’ın alışverişi azaltmadığını; alışverişin zamanını, kanalını ve motivasyonunu değiştirdiğini gösteriyor. Gıda ve ev ihtiyaçları başta olmak üzere günlük yaşamla doğrudan ilişkili kategoriler öne çıkarken, tüketiciler daha planlı ve bağlam odaklı kararlar alıyor.
Ramazan ayında insanlar gerçekte ne yapıyor?
Geçtiğimiz yıl Yandex Türkiye tarafından yapılan bir araştırmaya göre insanların büyük bölümü Ramazan boyunca da aktif bir yaşam sürdürmeye devam ediyor: Katılımcıların üçte ikisi, yaşam tempolarının yılın diğer dönemlerine kıyasla aynı yoğunlukta sürdüğünü belirtirken, yüzde 85’i ailesini ziyaret etmeyi, alışveriş yapmayı ya da seyahat etmeyi planladığını söylüyor. Gün boyunca hareketlilik devam ediyor; katılımcıların yüzde 68’i arkadaşları veya akrabalarıyla buluşmak için şehir içinde seyahat ediyor, her üç kişiden biri kamusal etkinliklere veya kültürel aktivitelere katılıyor. Trafik çoğu zaman normalden daha yoğun hala gelirken, insanlar ulaşım için otomobil, otobüs, metro ve taksileri tercih ediyor.
Alışveriş ve keşif süreçleri de oldukça canlı. Katılımcıların yaklaşık yüzde 65’i Ramazan ayında alışveriş yapmayı planladığını belirtirken, satın almaların çoğu fiziksel mağazalarda gerçekleşse de karar süreçleri giderek daha fazla çevrim içi görünürlük ve doğru zamanda verilen mesajlardan etkileniyor. Pazarlamacılar için bu hem marka bilinirliği hem de performans odaklı kampanyaların hedef kitleye doğru zamanda ulaşmada, farkındalık oluşturmada ve ay boyunca ilgiyi sürdürmede önemli bir rol oynadığı anlamına geliyor. Yandex Maps ve Yandex Arama’daki kampanyalar ile Yandex Ads Space’te çevrim içi mağazalar için ROAS (Reklam Harcamasının Getirisi) odaklı kampanyalar bunlara örnek olarak gösterilebilir.
Ramazan rutinlerinin yaşandığı yerde kullanıcılarla buluşmak
Kullanıcılarla Ramazan rutininin gerçekten yaşandığı noktalarda buluşmak, dijital kampanyaları gerçek hayattaki davranışlarla ilişkilendirmek anlamına geliyor. İftar buluşmaları, alışveriş ve sosyal ziyaretler için yapılan yolculuklar günün ilerleyen saatlerinde yoğunlaşıyor; bu da hareketlilikte ve satın alma niyetinde belirgin artışları beraberinde getiriyor. Arama sonuçlarında, haritalarda veya navigasyonlarda yol tarifi sırasında gösterilen reklamlar, kullanıcıların en aktif olduğu bu anlarda markaların hedef kitleye ulaşmasını ve çevrim içi görünürlüklerini gerçek dünyadaki aksiyonlara dönüştürmelerini sağlıyor.
Ramazan’da empatiyi performansa dönüştüren nedir?
Ramazan ayı boyunca cömertlik, empati ve topluluk duygusu gibi değerler daha da öne çıkar. Marka mesajları; aile, birliktelik ve paylaşım temalarını vurguladığında çok daha güçlü karşılık bulur. Yardım kampanyaları ve sosyal etki çalışmaları bu dönemde yalnızca ek bir unsur olmaktan çıkar; anlamlı etkileşimin merkezine yerleşir.
Markalar için, stratejik açıdan bakıldığında, empati ve sosyal etki isteğe bağlı ek unsurlar olarak değil, etkin birer kaldıraç olarak ele alınmalı. Ramazan ayında hayata geçirilen anlamlı çalışmalar; markaya ilgiyi güçlendirebilir, değerlerini artırabilir ve hedef kitlelerle kurulan ilişkileri derinleştirebilir. Üstelik bu kazanımlar, ayla sınırlı kalmayarak çok daha uzun bir döneme yayılır.
Ramazan’da pazarlama için önemli çıkarımlar
Ramazan sessiz bir dönem değil; değişen rutinlerin, artan hareketliliğin ve farklılaşan niyetlerin yaşandığı bir zaman dilimi. Başarılı pazarlama bu ritme uyum sağlar, hedef kitleyle erken temas kurar, yoğun zaman dilimlerinde görünürlüğünü korur ve dijital kampanyaları gerçek hayattaki davranışlarla buluşturur.
Empati ve toplumsal etki, performansı güçlendirir; sürdürülebilir ve amaca dayalı girişimler güven ve uzun vadeli marka değeri inşa eder. Zamanlamayı, tüketici alışkanlıklarına dair içgörüyü ve bağlama duyarlı kampanyaları bir araya getiren markalar, en doğru yerde ve en doğru anda varlık göstererek anlamlı etkileşimler kurabilir.
