Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı yol haritasını açıkladı: Tek kullanımlık plastiklere veda!
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Sıfır Atık kapsamında döngüsel ekonomi vizyonuyla hazırlanan “Tek Kullanımlık Plastikler, Deniz Çöpleri ve Mikroplastikler Yol Haritası”nın detaylarını açıkladı.
Sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda Kurum, “Sıfır Atık vizyonumuzla tarihi bir adım atıyoruz. Tek kullanımlık plastiklerde kısıtlamaya gidiyor, denizlere ve ekosisteme sahip çıkıyoruz. Sektörü döngüsel ekonomiye yönlendirip ‘tek’ değil sürdürülebilir üretim diyoruz. Depozito Sistemi gibi uygulamalarla destekleyeceğimiz yol haritamız hayırlı olsun” ifadelerini kullandı.
Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) tarafından plastik kirliliğinin azaltılması için Cenevre’de düzenlenen Hükümetlerarası Müzakere Komitesi toplantısında açıklanan yol haritası, yeni İklim Kanunu, Döngüsel Ekonomi Eylem Planı ve Sıfır Atık vizyonu ile uyumlu olarak hazırlandı. Uluslararası görüşmelerde takdirle karşılanan yol haritası, 22 kamu kurum ve kuruluşunu kapsayan 44 eylem içeriyor. Bu eylemler arasında tek kullanımlık plastiklerin geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilmesinin yaygınlaştırılması, tüketimin azaltılması, mikroplastiklerin ekosisteme girişinin önlenmesi ve çevre dostu alternatiflerin teşvik edilmesi yer alıyor.
Kısa vadeli plan (2025-2027) kapsamında “Ulusal Plastik Stratejisi ve Eylem Planı” hazırlanacak, tek kullanımlık plastiklere yönelik mevzuat düzenlemeleri yapılacak. Belirlenecek ürünler kısıtlanacak veya yasaklanacak, gıda ambalajları ve içecek kapları için tüketimi azaltmaya yönelik adımlar atılacak. Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu (GÜS) planlarıyla üreticilerin sorumlulukları artırılacak. Geri dönüştürülmüş ham maddelerden üretilen özel tasarım kap ve şişeler teşvik edilecek. Turizm ve catering sektörlerinde yeniden kullanılabilir/doldurulabilir alternatifler yaygınlaştırılacak, kamuoyu bilincini artıracak kampanyalar düzenlenecek.
Orta vadeli plan (2028-2032) ise AB standartlarına uyumlu düzenlemeleri içeriyor. Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği revize edilecek, PET şişelerin ayrı toplanma oranı önce yüzde 77’ye, ardından yüzde 90’a çıkarılacak. Bazı ürünlerde etiketleme zorunluluğu getirilecek, mikroplastik kaynakları haritalanacak ve izlenecek. Mikroplastik kirliliğini azaltmak için kara ve deniz kökenli salınımlar belirlenecek, sıcak noktalar haritalandırılacak ve teknik kapasite geliştirilecek.
Uzun vadeli plan (2033 ve sonrası) ise yeşil alternatiflerin yaygınlaştırılmasına odaklanıyor. Döngüsel iş modelleri desteklenecek, biyobozunurluk ve kompostlanabilirlik testleri uluslararası standartlara uyarlanacak. Alternatif malzemeler için AR-GE ve ÜR-GE destekleri sağlanacak. Yeşil Kamu Alım Stratejileri’ne mikroplastik kısıtlamaları eklenecek, mikroboncuk içeren bazı kozmetik ürünler yasaklanacak. Mikroplastiklerin su kirliliği izleme parametrelerine dahil edilmesi ve arıtma tesislerinde takibi için yasal altyapı oluşturulacak.
Bu kapsamlı yol haritası, plastik kirliliğinin azaltılması ve sürdürülebilir üretim modellerinin yaygınlaştırılması hedefiyle adım adım hayata geçirilecek.
Kaynak: Milliyet
