
Silikon Vadisi’nde yüzde 5 vergi gerilimi: Milyarderlerin serveti sandığa gidiyor
Kaliforniya’da milyarderlerin servetinden tek seferlik yüzde 5 vergi alınmasını öngören teklif, teknoloji dünyasıyla siyaseti karşı karşıya getirdi. Kamu sağlık hizmetlerine kaynak yaratmayı amaçlayan düzenlemeye Google’ın kurucu ortağı Sergey Brin gibi isimler karşı çıkarken tartışmanın merkezinde bir soru var: Servet vergisi kamuya destek mi olacak, sermayenin eyaletten çıkışını mı hızlandıracak?
Dünyanın en büyük teknoloji şirketlerine ev sahipliği yapan Kaliforniya, milyarderlerin servetini vergilendirmeye hazırlanıyor. 3 Kasım’da seçmenlerin kararına sunulacak “Proposition 40”, eyaletteki milyarderlerden tek seferlik yüzde 5 servet vergisi alınmasını öngörüyor. Henüz kabul edilmiş bir düzenleme olmayan teklif, ABD’de servet eşitsizliği tartışmalarını yeniden gündeme taşıyor.
Hedef, sağlık hizmetlerine kaynak yaratmak
Teklif, 1 Ocak 2026 itibarıyla Kaliforniya’da ikamet eden milyarderleri kapsıyor. Kabul edilmesi halinde verginin 2027’de ödenmesi, ek maliyetle beş yıla yayılabilmesi öngörülüyor. Gayrimenkuller ve emeklilik hesapları ise genel olarak kapsam dışında tutuluyor.
CNBC-e’nin AFP’den aktardığına göre yaklaşık 200 milyarderi ilgilendiren düzenlemeden 100 milyar dolar civarında gelir bekleniyor. Bu kaynağın büyük bölümünün, federal bütçe kesintilerinden etkilenen kamu sağlık hizmetlerine aktarılması planlanıyor.
Teknoloji dünyasından itiraz yükseliyor
Google’ın kurucu ortağı Sergey Brin, düzenlemeye karşı çıkan isimler arasında. Karşıtların temel itirazı, servet vergisinin varlıklı kişileri ve işletme sahiplerini Kaliforniya’dan ayrılmaya yönlendirebileceği; bunun da eyaletin gelecekteki vergi gelirlerini zayıflatabileceği yönünde.
Kaliforniya Valisi Gavin Newsom da teklife karşı çıkıyor. Böylece tartışma, teknoloji milyarderleriyle verginin destekçileri arasındaki görüş ayrılığının ötesine geçerek Demokratlar içinde de farklı tutumları görünür kılıyor.
Kaliforniya’nın kararı başka eyaletleri de etkileyebilir
Teklifi destekleyen Senatör Bernie Sanders, milyarderlerin büyüyen servetleriyle çalışanların üzerindeki vergi yükü arasındaki eşitsizliğe dikkat çekiyor. Destekçiler, büyük servetlerin kamu hizmetlerinin finansmanına daha fazla katkı sağlaması gerektiğini savunuyor.
Berkeley Üniversitesi ekonomisti Emmanuel Saez ise girişimin başarıya ulaşmasının diğer eyaletlerde benzer önerilerin önünü açabileceğini belirtiyor. Kaliforniya’daki sandık sonucu, bu nedenle ABD’de servetin nasıl vergilendirileceğine ilişkin daha geniş tartışmanın da önemli duraklarından biri olacak.
