UNDP açıkladı: Salgına hangi ülke ne kadar hazırdı?
UNDP, Nisan ayı sonunda, ülkelerin COVID-19 kriziyle baş etme ve düze çıkma kapasitelerindeki büyük farkları gösteren iki yeni gösterge panosu yayınladı. Yoksulluk düzeyi, sağlık hizmetleri kapasitesi, genişbant internete erişim ve sosyal koruma gibi göstergeler, COVID-19 krizinin etkilerinin 189 ülkenin her birinde ne kadar ağır olduğunu ortaya koyuyor.
Bireyler ve toplumların bunun gibi şokları daha iyi atlatabilmesi ve sonrasında düze çıkabilmesi için, hem kısa hem de uzun vadede, kırılganlıkları azaltan ve krizle mücadele kapasitesini yükselten politikalar hayati önem taşıyor.
Ülkelerin sağlık sistemi kapasiteleri
En gelişmiş ülkeler – çok yüksek insani gelişme kategorisinde olanlar – 10 bin kişi başına ortalama 55 hasta yatağı, 30’u aşkın doktor ve 81 hemşireye sahip. En az gelişmiş ülkelerde bu rakamlar 7 hasta yatağı, 2,5 doktor ve 6 hemşire düzeyinde seyrediyor.
2019 İnsani Gelişme Raporu’ndaki İnsani Gelişme Endeksi’nde Türkiye 189 ülke arasında 59. sırada yer alarak çok yüksek insani gelişme kategorisine yükselmişti.
Ülkede 10 bin kişi başına ortalama 27 hasta yatağı, 17’i aşkın doktor ve 26 hemşire düşüyor.
Türkiye 189 ülke arasında hazırbulunuşluk düzeyinde:
- Hasta yatakları kategorisinde 75. sırada.
- Doktorlar kategorisinde 80. sırada.
- Hemşireler kategorisinde ise 93. sırada.
Ülkelerin teknolojiye erişim düzeyleri
Genel izolasyonun geniş çaplı uygulanmasıyla, dijital eşitsizlik her zamankinden daha önemli hale geldi. Dünya nüfusunun yüzde 85,5’ini oluşturan 6,5 milyar insan, bugün dahi güvenilir genişbant internet bağlantısına sahip değil; bu durum onların çalışma ve öğrenime devam yeteneklerini sınırlıyor.
Türkiye’de, 100 kişi başına 16’yı aşkın sabit genişbant internet abonelikleri, 97’yi aşkın cep telefonu abonelikleri bulunuyor.
Türkiye, 189 ülke arasında hazırbulunuşluk düzeyinde:
- Genişbant internet abonelikleri kategorisinde 66. sırada.
- Cep telefonu abonelikleri kategorisinde 123. sırada.
Ülkelerin kırılganlık düzeyleri
Koronavirüs krizi bize bir yerdeki aksamaların, başka yerlerde ciddi problemlere yol açabileceğini hatırlatıyor. Turizm veya işçi dövizlerine aşırı bağımlı ülkeler, seyahat kısıtlamaları, sokağa çıkma yasağı ve karantinadan ağır hasar görüyor.
Türkiye’nin, GSYH’sinin yüzde 0.15’lik bölümü yurtdışında çalışan işçilerin havalelerinden oluşurken, yüzde 4.8’lik bölümünü turizm gelirleri oluşturuyor.
Türkiye 189 ülke arasında kırılganlık düzeyinde:
- İşçi dövizleri (GSYH’deki oranı) kategorisinde 70. sırada.
- Turizm (GSYH’deki oranı) kategorisinde 156. sırada.
