Türkiye Elektrikli Araçları Sevdi Mi?

PwC’nin strateji danışmanlığı grubu Strategy&, küresel bataryalı elektrikli araç (BEV) pazarındaki tüketici tercihlerine ve satış trendlerine mercek tutan Elektrikli Araç Satışları Araştırması’nın sonuçlarını paylaştı. Rapor, 2023’ün ilk çeyreğinde Türkiye’nin de aralarında yer aldığı 19 ülkeden derlenen verilere dayanarak elektrikli araç satışlarının dağılımını ve pazardaki en güncel trendleri analiz ediyor… Araştırma sonuçlarına göre, Türkiye’de 2023’ün ilk çeyreğinde, bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla, bataryalı elektrikli araç satışları yüzde 251 arttı.

Araç satışlarında tüketicinin elektrikli dönüşüme gösterdiği ilginin sürdüğünü ortaya koyan rapor, Çin’de elektrikli araçlara uygulanan sübvansiyonların sona ermesinin, 2023 yılının ilk çeyreğinde bataryalı elektrikli araç (BEV) satışlarında ani bir yavaşlamaya yol açtığına, bunun da küresel elektrikli araç büyüme hızını yavaşlattığına dikkat çekiyor.

Çin pazarındaki büyümede görülen yavaşlamanın küresel rakamlara da önemli bir etkide bulunduğu görülüyor. Raporda, Çin’de bataryalı elektrikli araçlara uygulanan sübvansiyonun sona ereceği yönündeki beklentilerin tüketicilerin bataryalı elektrikli satın alma araç tercihlerinin 2022 sonuna kadarki dönemde yoğunlaşmasına yol açan önemli bir etken olduğunun altı çiziliyor.

Şarj edilebilir hibrit araç gelişiminde lider konumda olmayan ancak büyümeyi destekleyen ülkelerde ise bataryalı elektrikli araç satışlarındaki büyümenin diğerlerine kıyasla çok daha yüksek oluşu dikkat çekiyor.

Türkiye’de elektrikli araç satışları 2023’ün ilk çeyreğinde yüzde 251 oranında arttı.

Türkiye’deki bataryalı elektrikli araç satışlarını da kapsayan Strategy& raporu, pazardaki hızlı büyüme grafiğinin devam ettiğini gösteriyor. Rapor, pazara ilişkin önemli veriler arasında Türkiye’nin Çin’de üretilen bataryalı elektrikli araçlar için yüzde 40 ek gümrük vergisi uygulamasına da vurgu yapıyor.

Avrupa’nın ilk beş pazarında BEV satışları yüzde 26 artış gösterdi

Avrupa’nın en büyük beş pazarı olan Fransa, Almanya, İtalya, İspanya ve İngiltere’de bataryalı elektrikli araç satışları, 2023 yılının birinci çeyreğinde bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 26 arttı. Fransa’nın bataryalı elektrikli araç pazarındaki önemli büyümesi, 2022’nin ilk çeyreğine kıyasla yüzde 49 artarak pazardaki genel artışa büyük bir katkı sağladı.

Almanya ve İngiltere’deki büyüme sırasıyla yüzde 13 ve yüzde 19’a geriledi. Almanya’da 2022 yılı sonunda teşviklerin kaldırılması da büyüme hızındaki yavaşlamanın nedenleri arasında görülüyor. Almanya’da 2022 yılı sonunda şarj edilebilir hibrit elektrikli araçlara yönelik tüm teşvikler kaldırılmıştı. Rapor, Almanya’da yollarda olan bataryalı elektrikli araç sayısının ilk kez 1 milyonu geçtiğine de dikkat çekiyor.

Strategy& raporu, artan korumacı eğilimler ve Çin’in bu alandaki üstünlüğünün, Almanya’daki otomobil üreticileri için özellikle yüksek hacimli pazarda arayı kapatmaları gerektiği anlamına geldiğini de vurguluyor.

ABD pazarında bataryalı elektrikli araç satışları hızlı büyümesini sürdürüyor

ABD’nin bataryalı elektrikli araç pazarı, 2023 yılının ilk çeyreğinde, bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 64 büyüme kaydetti. Son yıllardaki hızlı büyüme trendini sürdüren ABD pazarında 2023’ün ilk çeyrek döneminde yaklaşık 250 bin bataryalı elektrikli araç satışı gerçekleşti.

Rapor, ABD’de 2023’ün ilk çeyreğinde BEV satışlarının peş peşe iki çeyrek dönemde hibrit satışlarını geride bıraktığını ve böyle bir durumun ikinci kez gerçekleştiğine de dikkat çekiyor. Rapora göre, ABD pazarında şarj edilebilir hibrit elektrikli araç satışlarındaki büyümenin son yıllarda çarpıcı şekilde azalmasıyla birlikte, bataryalı elektrikli araçlar tüm elektrikli araç pazarında tamamen baskın hale gelmeye hazırlanıyor.

Ham madde fiyatlarındaki düşüş elektrikli araç fiyatlarını etkileyebilir

Raporun dikkat çektiği noktalardan bir diğeri ise ham madde fiyatlarındaki değişim. Batarya üretimi için kullanılan iki temel emtia olan kobalt ve lityumun maliyetinin son dönemde düştüğüne dikkat çekilen raporda, kobalt fiyatının 2022 bahar dönemine göre yarıdan fazla düştüğü, lityum maliyetinin ise Ocak 2023’ten bu yana yüzde 20 gerilediği ifade ediliyor. Bu gelişmelerin lityum demir fosfat (LFP) gibi daha ucuz kimyasalların geliştirilmesine katkı vereceğinin bahsedildiği rapor, buna bağlı olarak BEV araç fiyatlarının da gerileyeceği beklentisi oluştuğunun altını çiziyor.

“Türkiye’de BEV satışlarında artış sürecek”

Strategy& Türkiye Lideri Kağan Karamanoğlu araştırma ile ilgili değerlendirmelerinde: “Elektrikli araç satışları yıldan yıla artış eğilimini sürdürüyor. Türkiye’de 2023 yılının ilk çeyreğinde, bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla bataryalı elektrikli araç satışlarında yüzde 251’lik artış kaydedildi. Bu artışta, TOGG’un satışa sunulmasının, Çinli elektrikli araç üreticilerinin Türkiye odağını ve premium segmentte tüketicilerin elektrikli araçlara olan ilgisinin geçmiş yıllara kıyasla artırmasının etkilerini gözlemliyoruz.

Özellikle EPDK’den şarj istasyonu kurmak amacıyla lisans alan şirket sayısının 120’yi aşmasıyla gelişecek elektrikli araç şarj altyapısını ve elektrikli araç piyasasında öncü firmaların yeni modellerini Türk tüketicilere tanıtacağını düşününce satışlardaki artış eğiliminin sürmesi beklenebilir” ifadelerini kullanıyor.