Maliye’de yapay zeka dönemi başladı

Hazine ve Maliye Bakanlığı, dijital dönüşüm çalışmaları kapsamında vergi işlemlerinde yapay zeka ve robotik süreç otomasyonunu devreye aldı. Artık birçok işlem, insan müdahalesine gerek kalmadan elektronik ortamda tamamlanabiliyor.

Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) tarafından geliştirilen Dijital Vergi Dairesi üzerinden ödeme, dilekçe, bildirim ve beyanname gönderme gibi işlemler internet üzerinden kolayca yapılabiliyor. Sadece geçen yıl bu platforma 362 milyon giriş yapılırken, 12 milyon dilekçe ve bildirim ile 111 milyon beyanname elektronik ortamda verildi. Ayrıca e-Defter ve Defter Beyan Sistemi sayesinde 4 milyon mükellefin kayıt işlemleri dijital ortamda yürütüldü. 2024 yılında ise 17,8 milyar elektronik belge düzenlendi.

Vergi dairelerinde yürütülen tahakkuk, tahsilat, haciz, tebligat ve yazışma gibi işlemler de elektronik ortama taşınıyor. Yılda 100 milyondan fazla kağıt belgeye karşılık gelen ödeme emri, ihbarname, düzeltme fişi ve haciz varakaları artık e-belge olarak düzenlenecek. Bu kapsamda ödeme emirleri elektronik ortama geçirilirken, ihbarnamelerin de bu yıl içinde e-belge haline getirilmesi planlanıyor.

Dijital Vergi Dairesi üzerinden alınan “mükellefiyet durum yazısı” ve borcu olmadığına dair yazılar da artık sistem tarafından otomatik olarak düzenleniyor. Bunun yanı sıra, süresi geçtiği için kullanılamayan indirim talepleri ve kesinleşmiş ihbarnamelere ilişkin tahakkuk fişleri de personel müdahalesi olmadan hazırlanıyor.

Yeni dönemin başlangıcı

Başkanlık, dijital dönüşümde yeni bir aşamaya geçti. Vergi dairelerinde bazı işlemler artık yapay zeka ve robotik süreç otomasyonu ile yapılacak. Vergi dairesi müdürünün onayı gereken belgeler, ilgili mevzuat kapsamında Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından elektronik olarak imzalanacak.

İlk etapta, pişmanlıkla verilen ancak süresinde ödenmeyen beyannamelere ilişkin düzeltme fişleri ve vergi-ceza ihbarnameleri tamamen otomatik olarak düzenlenmeye başladı. Böylece işlemler daha hızlı tamamlanırken kamu gelirlerinin tahsil süreci hızlanıyor, insan hatalarının da önüne geçiliyor.

“Benzer çalışmalar sürecek”

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, vergi dairelerinde benzer süreçlerin de analiz edildiğini ve otomatik hale getirileceğini belirtti. Şimşek, mükelleflerin vergi uygulamalarıyla ilgili tereddüt ettikleri konularda talep ettikleri özelgelerin de yapay zeka ile cevaplandırılmasına yönelik çalışmaların sürdüğünü söyledi.

Bakan Şimşek, tüm bu adımların amacını şu sözlerle özetledi:
“Hedefimiz, mükelleflere verilen hizmetin kalitesini artırmak, bürokratik gecikmeleri ortadan kaldırmak ve sınırlı sayıdaki insan kaynağını daha verimli süreçlerde kullanmak.”

Kaynak: BloombergHT