Globalde şirketler iflas bayrağını çekerken Türkiye’dekiler kuyruğu dik tutuyor
Dun & Bradstreet tarafından açıklanan “Küresel İflas Raporu”, 2022 yılında şirket iflaslarında büyük bir artış yaşandığını ortaya koyuyor. Rapora göre, 2022 yılında incelenen 48 ülkenin yüzde 60’ında iflas oranları artarken 13 ülkede ise son 10 yılın en yüksek iflas başvurusu kaydedildi. Ancak Türkiye özelinde baktığımızda şirket iflaslarının bir önceki yıla göre yüzde 20 civarında azaldığı dikkat çekiyor.
Türkiye’de CRIF grubu bünyesinde yer alan Dun & Bradstreet’in 2020-2022 yılları iflas verilerini içeren Küresel İflas Raporu açıklandı. Küresel İflas Raporu, Dun & Bradstreet Worldwide Network (WWN) üyeleri tarafından derlenen 48 ülkenin iflas verileri, Dun & Bradstreet’in bünyesindeki ekonomistler tarafından analiz edilerek hazırlandı.
Rapor, enflasyonda yaşanan artışa karşın ülkelerin 2022 yılında para politikalarında sıkılaştırmaya gittiğini, Rusya-Ukrayna savaşının yarattığı şokun küresel ekonomik büyümeyi olumsuz etkilediğini ve iflasların artmasına neden olduğunu ortaya koydu. Rapora göre, 2022 yılında bir önceki yıla kıyasla küresel anlamda şirket iflaslarında artış yaşandı. Raporda, incelenen ülkelerin yaklaşık yüzde 60’nda şirket iflaslarında artış yaşandığı belirtildi.
13 ülkede son 10 yılın en yüksek iflas başvuruları gerçekleşti
Covid-19 sürecinde ülkelerin izlediği mali ve parasal destekleme politikalarıyla işletmelerin ayakta kalmalarının sağlandığını vurgulayan raporda, “Covid-19 döneminde hükümetler ve merkez bankaları sağladıkları destek paketleri, şirket iflaslarının beklentilerin aksine yapay olarak düşük kalmasını sağladı. İzlenen gevşek maliye ve para politikalarıyla sağlanan destekler ve düşük maliyetli likiditeye erişim, işletmelerin bu süreçte ayakta kalmalarını sağladı.
Covid-19’un sona ermesinin ardından söz konusu desteklerin ortadan kalkmasıyla tablo değişmeye başladı. Desteklerin ortadan kalkmasının ardından küresel enflasyon karşısında devreye giren sıkı para politikaları ve Rusya-Ukrayna savaşı dolayısıyla enerji, emtia ve gıda gibi hammadde fiyatlarında yaşanan şokların da etkisiyle Dun & Bradstreet tarafından izlenen 48 ülkenin, beşte üçünde (yüzde 60) 2022 yılında şirket iflaslarında artış yaşandığı görüldü. Daha net ifadeyle iflas veri raporlamasının yapıldığı 48 ülkeden 29’unda 2022 yılında şirket iflaslarında bir önceki yıla göre artış yaşandı” denildi. Raporda, 13 ülkede son 10 yılın en yüksek iflas başvurularının gerçekleştiğine dikkat çekildi.
Şirket iflaslarının oranı ortalamanın üzerine çıktı
Verilere göre, 2022 yılında Avrupa’da şirket iflaslarında, 2015 yılından bu yana en yüksek seviyeye ulaşıldı. Avusturya, Fransa, İngiltere’de şirket iflaslarının 2022 yılında, bir önceki yıla göre yüzde 50 arttığına dikkat çekilen raporda, Belçika, Polonya, Ukrayna ve Avusturalya’da ise aynı dönemde iflaslardaki artışın yüzde 30’ları aştığı belirtildi. 2022 yılında izlenen 48 ülke arasında şirket iflaslarında en fazla artışın Endonezya’da gerçekleştiğini ortaya koyan rapora göre, Endonezya’da 2022 yılında bir önceki yıla göre şirket iflaslarında yüzde 104 artış yaşandı.
2022 yılında bir önceki yıla göre şirket iflaslarının İsviçre’de yüzde 27, Çin’de yüzde 23, İspanya’da 21, Vietnam’da yüzde 17, Kanada’da yüzde 13 ve Yunanistan’da yüzde 11 ile yüzde 10,8 olan küresel ortalamanın üzerine çıkması dikkat çekti.
Ekonomik büyüme asimetrik olacak
Dun & Bradstreet COO’su Julian Prower, Küresel İflas Raporu’na yazdığı önsözde, 2023 yılında küresel ekonomik büyümenin asimetrik olacağını öngördüğünü belirtiyor. Prower, bu dönemde şirketlere, ekonomik döngüsünü etkin bir şekilde devam ettirebilmek için; tedarikçileri, satıcıları ve müşterileri dahil kurumsal yapılarını bütünüyle güçlendirmeleri ve daha proaktif bir yaklaşım sergilemeleri gerektiği önerisinde bulunuyor.
Prower, ekonomilerde dalgalanmaların yaşanacağı bu dönemde, kredi risklerini azaltmak için kredi yönetiminin temel prensiplerine dönmenin şirketlere fazlasıyla destek sağlayacağının altını çiziyor ve sözlerini şöyle sonlandırıyor; “2022 yılında fon miktarındaki küresel düşüşün; teknoloji, finans ve tüketim gibi sektörlerdeki şirketlere yönelik fonlamada sıkıntılara yol açabilir. Bu durum bu yılın başlarında yaşanan büyük bankaların çöküşleriyle koşulları daha da zorlaştırabilir ve iflaslarda artışa neden olabilir.”
Dun & Bradstreet Baş Ekonomisti Dr. Arun Sing ise Küresel İflas Raporu için yaptığı değerlendirmede, küresel enflasyon seviyeleri nedeniyle faizlerin yüksek seyrini sürdüreceğine dikkat çekiyor. Sing sözlerini şöyle detaylandırıyor; “Yüksek faiz oranları, piyasalardaki düşük likide ile birlikte daha yüksek borçlanma maliyetleri ve nakit akışı yönetiminde zorluklar doğurabilir. Ayrıca jeopolitik riskler nedeniyle enerji fiyatlarının artması Avrupa’da mali baskıya neden olacaktır. Tüm bu faktörler, ülkelere ve sektörler göre farklılık gösterse de 2023 yılında iflaslarda artışa neden olacaktır.”
Türkiye’de iflaslar azaldı
Öte yandan CRIF Türkiye’nin, Ticaret Sicil kaydı verileri üzerinden yaptığı detaylı analizler, Türkiye’de 2022 yılında şirket iflaslarının bir önceki yıla göre yüzde 20 civarında azaldığını ortaya koydu. 2021 yılında Türkiye’de 584 şirket iflas ederken, 2022 yılında iflas eden şirket sayısı 467 oldu.
