Reyting sistemi başlamadan çöktü!

1 Mayıs’ta tekrar başlayacak olan reyting ölçümleri öncesi büyük bir şaşkınlık yaşanıyor. Reyting sistemini denetlemekle görevli Marmara Üniversitesi, oluşturulan denek havuzunun sağlıksız olduğu, yaptığı uyarıların dikkate alınmadığı, reyting ölçümü yapmakla görevlendirilen TNS şirketi ve bazı yapımcılardan baskı ve tehdit aldığını dün TİAK sürerek denetçilikten çekildi. TNS Şirketi ile ilgili basına yansıyan iddialarla ilgili Televizyon İzleme Araştırmaları AŞ (TİAK) Yönetim Kurulu Üyeleri, dün Üsküdar Cumhuriyet Başsavcılığı’na ifade verdi. Habertürk”te yer alan habere göre reyting ölçüm sisteminin bu haliyle başlaması durumunda televizyon sektörüne çok büyük zarar vereceği belirtiliyor. Televizyon İzleme Araştırmaları AŞ (TİAK) geçtiğimiz yıl reyting sisteminin doğru ölçülmediği ve denek listelerinin yapımcılarının eline geçtiği gerekçesiyle AGB şirketi olan sözleşmesini feshederek TNS şirketiyle anlaşmıştı. TİAK, sistemin sağlıklı yürümesi için de Marmara Üniversitesi’ni “denetçi” olarak görevlendirdi. TNS şirketi 1 Mayıs’ta reyting ölçümleri yapmaya başlayacak. Fakat ölçüm sistemi başlamadan önce Marmara Üniversitesi hazırladığı raporlarla sistemin eksikliklerini tek tek raporladı. Üniversite hazırladığı raporda; gizli tutulması gereken denek listelerinin güvenli bir şekilde korunmadığı, şirket tarafından seçilen adreslerde yanlışlıklar olduğu, Türkiye genelini yansıtacak bir denek havuzu oluşturmadığını belirtildi. Raporda, seçilen deneklerin eski ölçüm sistemini yapan AGB’den bile kötü olduğu, ayrıca TNS şirketinin denek listelerinin tamamını üniversiteye vermediği ve gizlediği ifade edildi.  

 

Marmara Üniversitesi, sunduğu raporun “eksikliklerinin” giderilmesini beklerken TNS şirketi uyarıları dikkate almayarak 16 Nisan itibariyle 869 haneye reyting ölçüm cihazı people meter koyarak ölçümlere başladı. Yaşanan bu gelişmeler üzerine Marmara Üniversitesi denetçilikten çekilme kararı aldı. Üniversite, kurumsal güvencelerini ortaya koyarak yaptıkları çalışmada öğretim görevlilerinin TNS şirketi yetkilileri tarafından “tahrik edildiğini, azarlandığını”, TNS şirketinin denetimi etkisizleştirme çabası içinde olduğunu, çalışmanın bu haliyle bağımsız denetim anlayışının felsefesine, mantığına ve ruhuna aykırı olduğunu gerekçe göstererek denetçilikten istifa etti. Reyting soruşturmasını yürüten Üsküdar Cumhuriyet Başsavcılığı bu gelişmeler üzerine Pazartesi günü TNS Genel Müdür Yardımcısı Gülen Atakbek Guıgaz ve bazı TNS çalışanlarının ifadelerini aldı. Guıgaz’ın ifadesinde, denek listelerinin taşeron şirketlerin eline geçtiğini kabul ettiği, fakat bu listelerin üçüncü şahısların eline geçmesi üzerine iptal edildiğini ve yeni listeler oluşturulduğunu söylediği ifade ediliyor. Savcılığın soruşturmayı derinleştireceği ve TİAK yönetiminin de konuyla ilgili soruşturma geçirebileceği belirtiliyor. Marmara Üniversitesi’nin denetçilik çekilmesinin “asıl” nedeninin kuruma yapılan baskılar olduğu iddia ediliyor. TİAK üyeleriyle bazı kanal temsilcilerinin, TİAK Genel Müdürü Dursun Güleryüz aracılığıyla denetçilere baskı yaptırdıkları, üniversite hocalarının bu baskıya dayanamadığından dolayı görevden çekildikleri belirtiliyor. TİAK içerisinde rapordan sonra “skandalla” ilgili bir bölünme olduğu, reklam payında geçmiş dönemde fazla pay alan kanal yöneticilerinin her ne şekilde olursa olsun 1 Mayıs’ta reyting ölçüm sisteminin başlamasına taraftar olduğu ifade ediliyor.