İnternette özgürlükler buraya kadar: Yasaklar ardı ardına geliyor…
Hükümetler ve büyük teknoloji şirketleri çatışıyor. Nihayetinde kimin galip geleceğinin bilinmediği bu çatışma, farklı coğrafyalardaki insanların aynı şekilde erişip, kullanabildiği platformlar inşa etme fikrini yok etmek üzere. Yani küresel bağlantılı internet, “splinternet” olarak tabir edilen, sınırları ulusal veya bölgesel otoriteler tarafından belirlenen bir alana dönüşmek üzere.
Avrupa, yasalarını ihlal eden ABD şirketlerine geçici yasaklar getirecek bir düzenleme üzerinde çalışıyor. Amerika Birleşik Devletleri TikTok ve WeChat’i yasaklamanın eşiğindeydi, ancak Joe Biden yönetimi henüz karar vermedi. Bu iki uygulamayla birlikte düzinelerce uygulamayı yasaklayan Hindistan, şimdi de Twitter ile anlaşmazlığa düştü. Facebook da yeni bir yasa tasarısı sebebiyle Avustralya Hükümeti ile büyük bir çatışmaya girdi. Yayıncılara paylaşım bedeli ödemek istemeyen uygulama, kullanıcılara haber paylaşım yasağı getirdi ve bugün yasağı kaldırma kararını açıkladı. Fakat bu uzlaşmayı duyururken yeni çatışmalar olabileceğinin sinyallerini vermeyi de ihmal etmedi.
Bu tür bölgesel anlaşmazlıkların artması durumunda, bildiğimiz küresel bağlantılı internet, “splinternet” olarak tabir edilen, sınırları ulusal olan veya bölgesel otoriteler tarafından belirlenen bir alana dönüşebilir. Yani dünyanın farklı coğrafyalardaki insanların aynı şekilde erişip, aynı şekilde kullanabildiği platformlar inşa etme fikri yok olmak üzere.
Stanford Üniversitesi Siber Politika Merkezi’nde Director of the Program on Platform Regulation Daphne Keller, CNN Business’a, “İnternetin daha fazla bölünmesine yönelik küresel bir eğilim olduğunu düşünüyorum” dedi.
Son olayların gösterdiği gibi, bu parçalanmanın gerçekleşmesi için bir platformun yasaklanması veya kapatılması gerekmez. Avustralya’nın yayıncılara ödeme talebine yanıt olarak, Facebook haber kuruluşlarından Avustralyalı kullanıcılarına bağlantı göstermeyi bıraktığında, ülke dışındaki kullanıcılar da artık Avustralya haber kaynaklarındaki içeriğe erişemiyor. Bu hareket, “internetin küresel olarak serbest bilgi akışı sağlama” özelliğine de darbe vuruyor.
Hindistan yasalarına uyması gerektiği konusunda uyarılan Twitter, hükümetin “kışkırtıcı ve temelsiz” olarak adlandırdığı hashtagleri kullanan bazı hesapları kapatarak uzlaşmaya gitti. Bu hesaplar ülke içinde görünür değildi, fakat global olarak erişilebilir durumda.
Keller, “İsveç’te yasal olan, Pakistan’da yasal değil… İnternetin global yapısını korumanın bir yolunu bulmalıyız” dedi.
Zuckerberg 2013 yılında CNN’den Chris Cuomo ile gerçekleştirdiği röportajda, “Hindistan’ın kırsal kesiminde büyümüş ve hiç bilgisayarı olmayan bir çocuğun herhangi bir yerde bir mağazaya gidip telefon alabilmesi ve internete girdiğinde sizinle aynı şeylere erişebilmesini istiyoruz. İnternet için minnettarım” demişti.
Şimdi, Facebook istemediği düzenlemeler karşısında hizmetlerini kısıtlamakla tehdit ediyor. Avustralya’nın “paylaşım bedeli” talebine Google’da benzer bir tepki vermişti.
“Hype Makinesi: Sosyal Medya Seçimlerimizi, Ekonomimizi ve Sağlığımızı Nasıl Bozar” kitabının yazarı Sinan Aral, “Facebook ve Google gibi şirketler haberleri için ödeme yapmalarını isteyen her bölgeden çekilmeye başlarlarsa kaygan bir eğimle karşılaşacağız ve küresel kullanıcıya sunulan içerik ciddi şekilde sınırlanacak” dedi.
Kaynak: CNN
