Etik Değerler Merkezi (EDMER) yöneticiler ve gençler arasındaki etik bakış farklılığını iki araştırmayla ortaya koydu. İki araştırmada da gençlerin üçte birinin etikten habersiz olduğu ortaya çıkarken, yöneticilerle gençler arasındaki “en etik toplum” konusunda da farklı bakış açısı gözlendi. Yöneticiler en etik toplum olarak İskandinav ülkelerini gösterirken, gençler ABD toplumunu etik buldu.
EDMER’in etik değer algısını öğrenmek, etik duyarlılığı ve farkındalığı ölçümlemek ve etik değerlere verilen önemi artırmak amacıyla yaptırdığı araştırma sonuçları, yöneticilerin ve 18-24 yaş arası gençlerin iş hayatındaki “etik” kavramına bakışını ortaya çıkardı. Xsights Araştırma Şirketi tarafından yapılan “Yöneticiler Gözüyle Etik” ve “Gençlerin Gözüyle Etik” başlıklarıyla iki ayrı dönemde yapılan araştırmalar sonucunda ortaya çıkan raporda her iki grubun gözünden etik değerler algısı karşılaştırmalı olarak yer aldı. Raporda, iş hayatının gençleri etik konusunda eğittiği ve bu eğitimin iş hayatının öncesine taşınması halinde iş yaşamının olumlu yönde gelişeceği sonucuna varıldı.
Gençlerin üçte biri etikten habersiz
Araştırma raporuna göre yöneticiler etik kavramını gençlere oranla daha fazla biliyor ve daha fazla önem veriyor. Gençlerin üçte birinin etik kavramı konusunda hiçbir fikri yok. Katılımcılara “etik” denilince ilk akla gelenler sorulduğunda, yöneticilerin %37,6’sı “doğruluk ve dürüstlük” derken, gençlerin %25’i “ahlak” diyor. Yöneticilerin %92’si iş yaşamlarında etik olmayan davranışta bulunmaktan çekinirken, gençlerde bu oran %42.
“Türkiye’de etik sorun dendiğinde aklınıza ne geliyor?” sorusunu gençler “ayrımcılık” yöneticiler ise “yolsuzluk” olarak yanıtlıyor. Yöneticilerin ve gençlerin ayrıldığı bir başka nokta ise “en etik toplum” konusu. Yöneticiler en etik toplum olarak İskandinav ülkelerini görürken, gençler için en etik toplum Amerika Birleşik Devletleri. Yöneticilere göre iş hayatındaki en önemli etik sorun %62,7’lik oranla adaletsiz yönetim, %39,8 oranla işe alım ve terfiler.
Ortak noktaları: En etik kurumlar!
Araştırmada, gençlerden ve yöneticilerden farklı kurumlara “etik puanı” vermeleri istendiğinde her iki grup da ortalamanın üzerinde puanlamalarıyla; üniversiteleri, ulusal ve uluslararası şirketleri, TSK ve yargıyı etik kavramını uygulayan en etik kurumlar olarak belirliyor.
Araştırma Türkiye’deki yöneticilerin ve gençlerin Avrupa Birliği sürecine bakışıyla ilgili de işaretler veriyor. Yöneticiler arasında AB’ye üyelik sürecinin etik gelişim açısından katkısını olumlu bulanların oranı %56 iken gençler arasında bu süreci olumlu bulanlar %28,4 oranında kalıyor.
